خوشه کسب و کار گلیم، جاجیم و ماشته لرستان

‌‌‌‌

کوه‌های استان لرستان

کوه‌های استان لرستان

لرستان سرزمین کوه‌های عظیم و قلل مرتفع می‌باشد. در این استان ۳۵ قله با ارتفاع بیش از ۳۰۰۰ متر وجود دارد. کوه‌های استان لرستان در ارتفاعات اصلی زاگرس واقع شده و به طور منظم از شمال غربی به جنوب کشیده شده‌اند و دارای دره‌های عمیق به صورت فشرده، بلند و ناصاف می‌باشند. بلندترین قله‌های استان لرستان که به صورت نواری در گوشه شمال غربی تا شرق استان کشیده شده اند به ترتیب موقعیت عبارتند از چهل نابالغان، گرین، کوه میش‌پرور، کوه رباط، اشترانکوه، کوه سرسبز، قالی کوه، کوه تمندر.

اشترانکوه: اشترانکوه با ارتفاع ۴۱۵۰ متر بلندترین نقطه استان است. این‌ رشته‌ کوه‌ بخشى‌ از چین‌خوردگى‌ زاگرس‌ (میانى‌) است‌ که‌ در امتداد شمال‌ غربی‌- جنوب‌ شرقی‌ به‌ طول‌ حدود ۵۰ کیلومتر و عرض‌ حدود ۲ تا ۱۱ کیلومتر در فاصله دو شهرستان‌ دورود و الیگودرز استان‌ لرستان‌ قرار گرفته‌ است به‌ گونه‌ای‌ که‌ از ۱۰ کیلومتری‌ جنوب‌ شرقی شهر دورود آغاز، و به‌ جنوب‌ روستای‌ چقاگرگ‌  منتهى‌ مى‌شود.

قله‌های‌ مهم‌ این رشته کوه از شمال‌ غربی‌ به‌ جنوب‌ شرقی‌ چال‌ میشان‌، گل‌گل‌، گل‌گهر، سَن‌ بُران‌ (بلندترین‌ قله اشترانکوه‌ با ارتفاع ۴۱۵۰ متر)، کوله‌ لایو، میرزایى‌، فیالسون‌، لگه‌، سراب‌ شاه‌ تخت‌، سوزنى‌ مهرجمال‌، مهرجمال‌، پیاره‌ دره‌ تخت‌، پیاره‌ کمندون‌، ازنادر و کوله‌جنو  می‌باشند.

 

در ارتفاعات‌ اشترانکوه‌ دره‌هایى‌ یخچالى‌ وجود دارند که‌ در اصطلاح‌ محلى‌ به‌ آن‌ها چال‌ مى‌گویند. از جمله این‌ چال‌ها مى‌توان‌ از چال‌ میشان‌، چال‌ کبود، چال‌ بران‌، چال‌ فیالسون‌، چال‌ شاه‌تخت‌، چال‌ پیارو و چال‌ همایون‌ نام‌ برد. در آخرین چال اشترانکوه (به نام چال همایون)، قله مرتفع کفت همایون با ارتفاع ۴۰۰۰ متر قرار دارد همچنین چشمه معروف و بزرگ شاه تخت که بزرگ‌ترین سرچشمه آب دز است، در این محل واقع شده است. از سوی دیگر دریاچه زیبای گهر نیز در قسمت جنوبی این چال قرار گرفته و جاذبه آن را دوچندان نموده است.

این رشته کوه از لحاظ گونه‌های جانوری و گیاهی جزو مناطق حفاظت شده است و در سال ۱۳۴۸ جزو محیط زیست جهانی قرار گرفت. در اشترانکوه پسته کوهی به فراوانی یافت می‌شود و پوشش گیاهی متنوع آن اعم از گون، ریواس، استپ‌ها در شیب ملایم بعضی نقاط و گل‌های طبیعی و خودرو محل مناسبی برای جانوران ساکن در اشترانکوه ‌است. از گونه‌های جانوری آن می‌توان به خرس قهوه‌ای، روباه، کفتار، گراز، گرگ خاکستری، بز کوهی، قوچ و از پرندگان می‌توان به عقاب، کبک، جغد، اردک و شاهین اشاره کرد که همگی تحت حفاظت محیط زیست می‌باشند.

کوه تمندر: رشته کوه تمندر در نواحی بریرود و زلفی شهرستان الیگودرز واقع شده و دارای چهار رشته شمالی، جنوبی، شرقی و مرکزی است. رشته شمالی دو قله ازنا و دره‌سر را دربر می‌گیرد که به ترتیب ۳۲۰۰ و ۳۵۰۰ متر ارتفاع دارند. رشته مرکزی دارای شش قله به نام‌های قله مرکزی تمندر، هما، قله شمالی، شرقی و جنوبی تمندر و قله جنوبی دره‌سر است که همه آن‌ها بیش از ۳۵۰۰ متر ارتفاع دارند. رشته شمالی تمندر دو قله فرسش و قله جنوبی را شامل می‌شود که به ترتیب ۳۶۰۰ و ۳۸۵۰ متر ارتفاع دارند. رشته جنوبی تمندر نیز شامل یک خط الرأس ۱۵ کیلومتری است که در انتهای غربی آن قلعه مخروبه قدیمی به نام قلعه دختر قرار دارد.

کوه گرین: کوه گرین از رشته کوه‌های مهم غرب ایران است که بیشتر مساحت آن در شمال استان لرستان و بخشی نیز در استان‌های همدان و کرمانشاه قرار دارد. این رشته کوه بلند زاگرس در ادامه اشترانکوه قرار دارد و طول آن به بیش از ۱۸۰ کیلومتر می‌رسد. این رشته کوه در استان کرمانشاه به کوه‌های پرو و بیستون می‌پیوندد. قله‌های بلند آن شامل یال کبود در کوه چهل نابالغان با ارتفاع تقریبی ۳۸۵۰ متر در جنوب نهاوند (استان همدان)، قله هجده یال در بروجرد و نیز قله ولاش با ارتفاع ۳۶۲۳ متر در شمال الشتر است. دیگر قله‌های آن نیز شامل بازگیر و چهل تن می‌شوند. گرین از غرب به دلفان، از شمال به شهرستان نهاوند، از شرق به شهرستان بروجرد و از جنوب به شهرستان سلسله محدود می‌شود. گرین در گویش محلی گرّو و در گویش لکی گروین نامیده می‌شود و یکی از کانون‌های آبگیر دائمی لرستان است که رودهای دز و گاماسیاب را تغذیه می‌کند. سراب‌های فراوانی در پای این کوه وجود دارند که آب آشامیدنی بروجرد و نیز آب مورد نیاز کشاورزی دشت سیلاخور را تأمین می‌نمایند. جانورانی که در این منطقه زیست می‌کنند عبارتند از خرس، کفتار، گرگ و روباه. در گذشته پلنگ نیز در این منطقه دیده شده است.

چهل نابالغان: چهل نابالغان یکی از کوه‌های عظیم زاگرس در مرز استان لرستان و استان همدان است. چهل نابالغان از شمال به نهاوند، از جنوب به الشتر، از غرب به شهرستان دلفان و از شرق به بروجرد محدود است. بلندترین قله آن یال کبود با ارتفاع تقریبی ۳۸۵۰ متر است. چهل نابالغان بخشی از رشته کوه بزرگ گرین است و دسترسی به آن بیشتر از الشتر یا نهاوند امکان‌پذیر است. سراب گاماسیاب در دامنه شمالی این کوه قرار دارد.

از دیگر ارتفاعات استان لرستان عبارتند از:

قالی کوه: با ارتفاع ۴۰۲۸ متر در جنوب الیگودرز

کوه رباط: با ارتفاع ۳۶۰۰ متر در غرب بخش زز و ماهرو شهرستان الیگودرز

کوه سرسبز: با ارتفاع ۳۵۹۶ متر در شمال بخش زز و ماهرو شهرستان الیگودرز

کوه میش‌پرور: با ارتفاع ۳۵۰۰ متر در جنوب غربی بروجرد

کوه رنگ‌رزی: با ارتفاع ۳۲۱۰ متر در جنوب الیگودرز

کوه هنجیس: با ارتفاع ۳۲۰۰ متر در شمال کوهدشت و جنوب نورآباد

کوه ویلو: با ارتفاع ۳۰۳۰ متر در غرب الیگودرز

کوه نیر: با ارتفاع ۳۱۹۱ متر در بخش زز و ماهرو شهرستان الیگودرز

کوه رال: با ارتفاع ۲۹۹۵ متر در شمال بخش زز و ماهرو شهرستان الیگودرز

کوه شاه‌نشین: با ارتفاع ۲۹۰۰ متر در جنوب بروجرد

سفیدکوه: با ارتفاع ۳۰۶۰ متر در غرب خرم‌آباد

پریزکوه: با ارتفاع ۳۰۷۰ متر در جنوب دورود

کوه باباهر: با ارتفاع ۲۹۵۰ متر در جنوب دورود

کوه رنگینه: با ارتفاع ۲۹۳۰ متر در جنوب دورود

کوه یافته: با ارتفاع ۲۸۵۰ متر در جنوب غربی خرم‌آباد

کوه سفیدکوه ازنا: با ارتفاع ۲۷۱۹ متر در ازنا

کوه علی بلاغی: با ارتفاع ۲۶۵۰ متر در شمال الیگودرز

کوه هشتاد پهلو: با ارتفاع ۲۹۹۷ متر در جنوب خرم‌آباد

کوه قلعه عبدالرضا: با ارتفاع ۲۵۱۸ متر در شرق الیگودرز

کوه تاف: با ارتفاع ۲۳۴۶ متر در جنوب شرقی خرم‌آباد

کوه منگنی: با ارتفاع ۲۴۰۰ متر در جنوب دلفان و شمال کوهدشت

کوه مخمل کوه: با ارتفاع ۱۹۶۶ متر در شرق خرم‌آباد

کوه کبیرکوه: با ارتفاع ۱۷۶۰ متر در جنوب پلدختر