خوشه کسب و کار گلیم، جاجیم و ماشته لرستان

‌‌‌‌

پوشش جانوری استان لرستان

پوشش جانوری استان لرستان

شرایط خاص جغرافیایی استان لرستان، زیستگاه مناسبی برای انواع گونه‌های جانوری به وجود آورده است. در نواحی کوهستانی استان لرستان انواع جانوران وحشی نظیر قوچ، میش، بز، پازن، خرس قهوه‌ای، پلنگ ایرانی، سنجاب و … زندگی می‌کنند. به دلیل وجود زیستگاه‌های آبی و خشکی مناسب، تنوع جمعیت پرندگان و آبزیان نسبتاً زیاد است. این استان زیستگاه پرندگان بومی و مهاجری است که در فصل زمستان به دلیل اعتدال هوا، تالاب‌های این استان به ویژه تالاب‌های جنوب شهرستان پلدختر را برای استراحت و زمستان‌گذرانی انتخاب می‌کنند. از پرندگان بومی استان می‌توان به کبک، شاهین و از پرندگان مهاجر به انواع مرغابی و غاز اشاره کرد.

در کنار برخورداری این استان از این مواهب، متأسفانه شکارهای غیرمجاز و کشته شدن شماری از گونه‌های جانوری همچون خرس قهوه‌ای، پلنگ، سمندر و … بر اثر شکار سودجویان و بی‌اطلاعی شکارچیان و سوانح طبیعی و غیرطبیعی حیات وحش استان لرستان را در معرض انقراض قرار داده است. پلنگ لرستان گونه منحصر به فردی است که تا پیش از سال ۱۳۸۵ به مدت دو دهه هیچ اثری از این گونه بی‌نظیر یافت نشده بود تا جایی که محیط زیست استان لرستان پلنگ لرستانی را در زمره گونه‌های منقرض شده در فهرست خود ثبت کرد تا این که در سال ۸۶ بار دیگر پس از دو دهه، پلنگ لرستانی در منطقه تنگ هفت لرستان مشاهده شد اما شکارچیان به محض اطلاع از ادامه حیات این گونه دست به کار شده و با شکار، روند انقراض آن را به واقعیت نزدیک‌تر نمودند. سمندر قرمز لرستانی به عنوان گونه نادر دیگری که دوزیست بوده و زیستگاه آن در استان‌های لرستان و خوزستان است و تنها گونه جانوری است که نام علمی استان لرستان را داراست، در خطر انقراض است. این جاندار در مکان‌های زندگی می‌کند که دسترسی به آن بسیار مشکل است اما ارزش آن به حدی است که در لیست قرمز واحد حفاظت جهانی است.

 

همیشه نیز کشتن حیوانات سبب به خطر افتادن حیات آنان نمی‌شود. زنده‌گیری یکی از اقداماتی است که حیات وحش را با خطر مواجه می سازد. این موضوع به یکی از مشکلات محیط زیست در استان لرستان تبدیل شده است. نمونه آن اقدام برخی از روستاییان به زنده‌گیری توله‌های گرگ در فصل‌های زادآوری گرگ‌ها برای پرورش آنان به عنوان سگ نگهبان می‌باشد. در پاره‌ای مواقع گرگ‌های مادر برای بازگرداندن توله‌های خود وارد مناطق مسکونی شده و سبب ترس و وحشت و واکنش اهالی می‌شود. در برخی موارد برای ایجاد امنیت اقدام به کشتن و از بین بردن گرگ‌ها می‌شود.

در حال حاضر تنها ۶ درصد از مجموع اراضی و خاک استان لرستان در قالب مناطق حفاظت شده، تحت حفاظت و مراقبت زیست محیطی قرار دارند و این در حالی است که حدود ۲۰ درصد از مجموع اراضی و خاک استان، در زمره مناطق دارای استعداد برای حفاظت و نگهداری هستند. اشترانکوه و سفیدکوه خرم‌آباد، سفیدکوه دورود و دره ‌نگاه در نزدیکى دورود در شمار مناطق شکار ممنوع و حفاظت شده استان لرستان می‌باشند.

منطقه حفاظت شده اشترانکوه: اشترانکوه‌ یکی‌ از مناطق‌ منحصر به‌ فرد استان‌ لرستان‌ است‌ که‌ به‌ لحاظ‌ برخورداری از شرایط‌ ویژه‌ اکولوژیکی و توپوگرافی‌ زیستگاه‌ مناسب‌ و مستعدی‌ برای‌ رشد و تکثیر وحوش‌ به ‌ویژه‌ پستانداران‌ بزرگ‌ است. پوشش گیاهی منطقه شامل گونه‌های بلوط ایرانی، اُرس (سرو کوهی)، بادام کوهی، گلابی وحشی، زالزالک، گون، بومادران، آویشن، سریش ایرانی، لاله وحشی، پونه اشترانکوهی، میخک، محلب، موسیر و فرفیون کپه‌ای (شیرشیرک) است. جانوران مهم منطقه عبارتند از قوچ، میش، بز، پازن، خرس قهوه‌ای، پلنگ، گربه وحشی، عقاب طلایی، دلیجه، بحری، شاهین، چکاوک، سهره، سار، خوتکا، لک‌لک سفید، کورمار، افعی شاخدار و … .

وجه‌ تسمیه‌ این‌ منطقه به دلیل وجود نیم‌ دایره‌ چال‌ها و معابر خط‌الرأس‌ بین‌ قله‌های منطقه‌، افراد محلی‌ آن را به‌ کوهان‌ و گردن‌ شتر شباهت‌ داده‌اند.

 

منطقه حفاظت شده سفیدکوه: مساحت منطقه حفاظت شده سفیدکوه در استان لرستان ۷۱۴۷۷ هکتار می‌باشد. این منطقه دارای پوشش گیاهی بلوط، ارژن، کیکم، ‌انجیر وحشی،‌ زالزالک، ‌آلبالوی وحشی، گلابی وحشی،‌ بنه، گون، درمنه، چوبک و آویشن است. همچنین منطقه حفاظت شده سفیدکوه دارای پستاندارانی چون کل و بز،‌ قوچ و میش، خرس قهوه‌ای، پلنگ، ‌گراز و گرگ می‌باشد .